Οδηγοί από τρίτες χώρες: Λύση ανάγκης, αλλά με ποιους κανόνες;

Στην Ευρώπη μένουν ακάλυπτες 502.000 θέσεις οδηγών φορτηγών!
Οι προσλήψεις από τρίτες χώρες δεν μπορούν να γίνονται χωρίς κοινό πλαίσιο.
Προσόντα, άδειες και δίκαιοι όροι εργασίας κρίνουν τη νομιμότητα.
Η Ελλάδα χρειάζεται οδηγούς αλλά και ασφαλείς διαδικασίες πρόσληψης

PRO.autotriti Team

Στην Ευρώπη μένουν ακάλυπτες 502.000 θέσεις οδηγών φορτηγών

Η έλλειψη επαγγελματιών οδηγών δεν είναι πλέον μια προσωρινή αναστάτωση στην αγορά εργασίας. Έχει εξελιχθεί σε δομικό πρόβλημα για τις οδικές μεταφορές, με πραγματικές συνέπειες για τις επιχειρήσεις και την εφοδιαστική αλυσίδα.

Σύμφωνα με την έρευνα της IRU για το 2025, περίπου 2,9 εκατ. θέσεις οδηγών φορτηγών παραμένουν ακάλυπτες σε 18 αγορές. Πρόκειται για το 11% του αντίστοιχου εργατικού δυναμικού. Στην Ευρώπη, η έλλειψη έφτασε στο 13%, με περίπου 502.000 κενές θέσεις.

Το πρόβλημα δεν αποτυπώνεται μόνο στους αριθμούς. Περίπου δύο στις τρεις ευρωπαϊκές επιχειρήσεις αναφέρουν ότι έχουν απορρίψει νέες συμβάσεις, επειδή δεν μπορούν να βρουν αρκετούς οδηγούς. Η έλλειψη προσωπικού περιορίζει, επομένως, τη δυνατότητα ανάπτυξης ακόμη και όταν υπάρχει διαθέσιμη δουλειά.

Η δημογραφική εικόνα είναι εξίσου ανησυχητική. Η μέση ηλικία των Ευρωπαίων οδηγών φορτηγών είναι τα 48 έτη, ενώ μόλις το 5% είναι έως 24 ετών.

Παράλληλα, περίπου ένας στους πέντε οδηγούς αναμένεται να συνταξιοδοτηθεί μέσα στην επόμενη πενταετία.

Ενημερώσου με περισσότερα άρθρα για τους επαγγελματίες οδηγούς εδώ!

Οι προσλήψεις από τρίτες χώρες δεν μπορούν να γίνονται χωρίς κοινό πλαίσιο

Η πρώτη απάντηση παραμένει η προσέλκυση περισσότερων νέων και γυναικών στο επάγγελμα. Απαιτούνται καλύτερες συνθήκες εργασίας, ασφαλείς χώροι στάθμευσης, ουσιαστική κατάρτιση και καλύτερη ισορροπία ανάμεσα σε εργασία και προσωπική ζωή. Ωστόσο, η IRU εκτιμά ότι αυτά τα μέτρα δεν αρκούν από μόνα τους.

Οι ευρωπαϊκές μεταφορές βασίζονται ήδη σε μεγάλο βαθμό σε εργαζομένους από το εξωτερικό. Σχεδόν ένας στους τρεις οδηγούς φορτηγών που ανέφεραν οι επιχειρήσεις του σχετικού ευρωπαϊκού δείγματος ήταν αλλοδαπός. Μεταξύ όσων προσδιορίστηκε η προέλευσή τους, το 37% προερχόταν από χώρες εκτός ΕΕ.

Αυτό δεν σημαίνει ότι η πρόσληψη οδηγών από τρίτες χώρες αποτελεί μια απλή ή αυτόματη λύση. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή δημοσίευσε μελέτη που εκπόνησε η IRU για την πρόσληψη και ένταξη επαγγελματιών οδηγών από τρίτες χώρες. Η μελέτη καταγράφει εμπόδια που αφορούν τα προσόντα, τη νομοθεσία και τις διοικητικές διαδικασίες.

Το βασικό ερώτημα, συνεπώς, δεν είναι μόνο από πού θα έρθουν οι οδηγοί. Είναι με ποιον νόμιμο, διαφανή και ελεγχόμενο τρόπο θα αποκτήσουν πρόσβαση στην ευρωπαϊκή αγορά εργασίας.
 

3 Φωτογραφίες »

Η νόμιμη πρόσληψη οδηγών από τρίτες χώρες απαιτεί έλεγχο εγγράφων, προσόντων και δικαιώματος εργασίας.

Προσόντα, άδειες και δίκαιοι όροι εργασίας κρίνουν τη νομιμότητα

Ένας οδηγός μπορεί να διαθέτει εμπειρία στη χώρα προέλευσής του, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι τα προσόντα του αναγνωρίζονται αυτομάτως στην ΕΕ. Η έλλειψη αναγνώρισης ξένων επαγγελματικών προσόντων, οι διαφορετικές απαιτήσεις εκπαίδευσης και οι κατακερματισμένες διαδικασίες για θεωρήσεις εισόδου και άδειες εργασίας δημιουργούν σημαντικές καθυστερήσεις.

Η νόμιμη κινητικότητα χρειάζεται σαφή βήματα πριν από την πρόσληψη. Χρειάζεται αξιολόγηση δεξιοτήτων, εκπαίδευση ευθυγραμμισμένη με τις ευρωπαϊκές και εθνικές απαιτήσεις, πιστοποίηση και πραγματικό έλεγχο των όρων απασχόλησης. Χρειάζεται επίσης προστασία από αδιαφανείς μεσάζοντες και πρακτικές που μπορεί να οδηγήσουν σε εκμετάλλευση των εργαζομένων ή σε αθέμιτο ανταγωνισμό μεταξύ των επιχειρήσεων.

Το ευρωπαϊκά χρηματοδοτούμενο έργο SDM4EU II επιχειρεί να μεταφέρει αυτή τη λογική στην πράξη. Δημιουργεί οργανωμένες διαδρομές επαγγελματικής κινητικότητας από την Αίγυπτο προς τη Ρουμανία και από το Μαρόκο προς την Ιταλία. Προβλέπει κατάρτιση και πιστοποίηση με βάση τις απαιτήσεις της ΕΕ και των χωρών προορισμού.

Πρόκειται για συγκεκριμένο πιλοτικό έργο και όχι για έναν ενιαίο μηχανισμό προσλήψεων που εφαρμόζεται ήδη σε όλα τα κράτη-μέλη.
 

Η Ελλάδα χρειάζεται οδηγούς, αλλά και ασφαλείς διαδικασίες πρόσληψης

Για την Ελλάδα, το θέμα έχει ιδιαίτερη σημασία λόγω της συμμετοχής της στην ενιαία ευρωπαϊκή αγορά και της εξάρτησης του εμπορίου, των λιμένων και της εφοδιαστικής αλυσίδας από τις οδικές εμπορευματικές μεταφορές. Οι ελληνικές επιχειρήσεις λειτουργούν μέσα στην ίδια ευρωπαϊκή αγορά εργασίας και επηρεάζονται από τον ανταγωνισμό για διαθέσιμους επαγγελματίες.

Οποιαδήποτε πρόσληψη από τρίτη χώρα πρέπει να ακολουθεί την ελληνική και ευρωπαϊκή νομοθεσία για την είσοδο, τη διαμονή, την εργασία και την αναγνώριση των απαιτούμενων προσόντων.

Η μετακίνηση οδηγών από χώρες με διαθέσιμο προσωπικό μπορεί να συμπληρώσει - όχι να αντικαταστήσει - τις εγχώριες λύσεις. Χωρίς κοινά πρότυπα, διαφανείς διαδικασίες και δίκαιες συνθήκες, η γρήγορη κάλυψη ενός κενού μπορεί να δημιουργήσει νέα προβλήματα ασφάλειας και νομιμότητας.

Το ζητούμενο, λοιπόν, δεν είναι απλώς περισσότεροι οδηγοί φορτηγών. Είναι περισσότεροι σωστά καταρτισμένοι οδηγοί, με νόμιμη άδεια εργασίας, αναγνωρισμένα προσόντα και ίση προστασία. Μόνο έτσι η κινητικότητα από τρίτες χώρες μπορεί να γίνει πραγματική λύση για τις ευρωπαϊκές και ελληνικές μεταφορές.