Οι απόψεις της αγοράς

6.469 Επισκέψεις στο άρθρο (24/2/2012)

Προκειμένου να κατανοήσουμε καλύτερα τα προβλήματα που αντιμετωπίζει ο κλάδος των καυσίμων, ήρθαμε σε επικοινωνία με τις κυριότερες εταιρείες εμπορίας πετρελαιοειδών που δραστηριοποιούνται στην χώρα. Στο σύνολο τους μας δήλωσαν πως σε ότι την ποιότητα του καυσίμου, οι συνεχείς ποιοτικοί έλεγχοι τόσο του καυσίμου όσο και του συνόλου της αλυσίδας αποθήκευσης, διακίνησης και διάθεσης του επίσημου δικτύου τους είναι συνεχής και έντονη προκειμένου να διασφαλίσουν την ποιότητα των προϊόντων και των υπηρεσιών που παρέχουν στον πελάτη.
Στην συνέντευξη που ακολουθεί, είχαμε την ευκαιρία να έρθουμε σε επαφή με τον Διευθύνοντα Σύμβουλο της ΕΛΙΝΟΙΛ Α.Ε., κ. Γιάννη Αληγιζάκη που μας παρουσίασε τις απόψεις της εταιρείας του επί του θέματος.

Α.Τ.Ε.: Ποιες είναι κατά την γνώμη σας οι σημαντικότερες ενέργειες στις οποίες πρέπει να προβεί άμεσα η Πολιτεία προκειμένου να συμβάλλει αποτελεσματικά την μείωση του λαθρεμπορίου;
Γ.Α.: Οι απώλειες φόρων από το λαθρεμπόριο στα καύσιμα είναι σημαντικές και ανέρχονται σε ένα ιδιαίτερο σημαντικό ποσό κάθε χρόνο, συνεπώς η καταπολέμηση του είναι πάρα πολύ κρίσιμο ζήτημα και απαιτείται η Πολιτεία, σε συνεργασία με θεσμικούς φορείς, να προχωρήσει στην άμεση λήψη μέτρων. Το φαινόμενο έχει λάβει τέτοιες διαστάσεις ώστε να απειλείται η βιωσιμότητα τόσο των υγιών και σωστών Εταιριών Εμπορίας όσο και των έντιμων πρατηριούχων που αδυνατούν να ανταγωνιστούν αυτούς που έχουν παραβατική συμπεριφορά και τελικά να οδηγούνται στο κλείσιμο. Ο Σύνδεσμος Εταιριών Εμπορίας Πετρελαιοειδών και τα δύο Διυλιστήρια της χώρας, πρότειναν από κοινού, μια σειρά μέτρων τα οποία αν εφαρμοστούν θα μπορέσουν να δώσουν λύσεις.
Καταρχήν, η εξίσωση των ειδικών φόρων κατανάλωσης σε πετρέλαιο θέρμανσης και κίνησης, θα εξαλείψει το «κίνητρο» που υπάρχει αυτή τη στιγμή από τη μεγάλη διαφορά, την οποία καρπώνονται τα κυκλώματα λαθρεμπορίας. Ακόμη, απαιτείται η συστηματική διερεύνηση, με στόχο την εξάρθρωση, των κυκλωμάτων εικονικών εξαγωγών καυσίμων αλλά και ο συστηματικότερος έλεγχος διακίνησης ναυτιλιακών καυσίμων.
Στα πρατήρια, εκτός από την δρομολογημένη εφαρμογή του συστήματος ελέγχου εισροών- εκροών, επιβάλλεται και η αυστηρή εφαρμογή του νόμου, με αφαίρεση άδειας λειτουργίας από τα πρατήρια στα οποία διαπιστώνεται «παρέμβαση» (π.χ. με ηλεκτρονικούς μηχανισμούς) στη λειτουργία των αντλιών. Ακόμη, η σήμανση όλων των βυτιοφόρων αλλά και ο έλεγχος τους, καθ΄ οδόν, καθώς και ο δειγματοληπτικός έλεγχος τιμολογίων Εταιριών Εμπορίας για τυχόν περιπτώσεις λαθρεμπορίου και πειρατείας, είναι ενέργειες που θα πρέπει η Πολιτεία να δρομολογήσει άμεσα.
Το τελευταίο διάστημα λαμβάνει ανησυχητικές διαστάσεις και μια νέα μορφή λαθρεμπορίου μέσω νοθείας της βενζίνης με ουσίες όπως η μεθανόλη, συνεπώς και εδώ απαιτείται να ξεκινήσουν έλεγχοι με στόχο την εξάρθρωση των εμπλεκόμενων κυκλωμάτων.
Τέλος, μια σειρά από μέτρα όπως η αλλαγή του θεσμικού πλαισίου για την χορήγηση Αδειών Εμπορίας κατηγορίας Β1 και ο εκσυγχρονισμός των χρονοβόρων και δαπανηρών τελωνειακών διαδικασιών, θα αποτελέσουν πρόσθετα όπλα στον αγώνα κατά του λαθρεμπορίου.

Α.Τ.Ε.: Κατά πόσο πιστεύετε πως θα βελτιωθεί η κατάσταση με την εφαρμογή του συστήματος ελέγχου εισροών/ εκροών στα πρατήρια υγρών καυσίμων;
Γ.Α.: Η εφαρμογή του συστήματος εισροών-εκροών είναι κάτι που επιζητούν όλοι οι υγιείς επιχειρηματίες αλλά και οι εταιρίες εμπορίας πετρελαιοειδών καθώς αποτελεί μέτρο που, όταν εφαρμοστεί, θα δυσκολέψει σημαντικά την διάθεση του λαθραίου καυσίμου στην αγορά. Αλλά η Πολιτεία όπως τόλμησε τελικά και προχωράει στην εφαρμογή αυτού του μέτρου, θα πρέπει να δρομολογήσει και όλα τα υπόλοιπα μέτρα ώστε να εκλείψουν τα παραβατικά φαινόμενα της αγοράς καυσίμων.

Α.Τ.Ε.: Επαρκούν οι έλεγχοι που πραγματοποιούνται από ΚΕΔΑΚ και ΣΔΟΕ για τον έλεγχο της νοθείας και του λαθρεμπορίου; Είστε ικανοποιημένοι από την λειτουργία των εν λόγω υπηρεσιών μέχρι στιγμής;
Γ.Α.: Η Πολιτεία έχει αυξήσει τους ελέγχους αλλά είναι τέτοια η έκταση του λαθρεμπορίου και των υπόλοιπων παραβατικών συμπεριφορών, που οι έλεγχοι δεν επαρκούν ενώ παράλληλα, στη δεδομένα δύσκολη συγκυρία, το κράτος δυσκολεύεται να αφιερώσει και νέους πόρους στην καταπολέμηση των φαινομένων αυτών. Ως αποτέλεσμα, το τελευταίο διάστημα τα ΚΕΔΑΚ, ο κυριότερος ελεγκτικός φορέας της αγοράς καυσίμων, ουσιαστικά υπολειτουργούν. Εκτιμώ όμως ότι τόσο τα Διυλιστήρια όσο και οι εταιρίες Εμπορίας έχουν τη διάθεση να βοηθήσουν στο να βρεθεί λύση στο πρόβλημα εξεύρεσης πόρων, υπό την προϋπόθεση βεβαίως ότι οι πόροι που θα διατεθούν θα αξιοποιηθούν συνετά, θα υπάρχει έλεγχος και η όλη προσπάθεια θα συνοδεύεται από αλλαγή του θεσμικού πλαισίου ώστε να επιβάλλονται στους παραβάτες πολύ αυστηρότερες ποινές.

Α.Τ.Ε.: Αν μπορούσατε να προτείνετε ένα και μόνο μέτρο που θα έπρεπε να προωθήσει το Κράτος, ποια θα ήταν η πρώτη σας επιλογή;
Γ.Α.: Η εξίσωση των ειδικών φόρων κατανάλωσης του πετρελαίου κίνησης και θέρμανσης, θα ήταν ένα μέτρο ψηλά στη λίστα προτεραιοτήτων. Βεβαίως η εφαρμογή ενός τέτοιου μέτρου δημιουργεί σημαντικά βάρη στις οικονομικά ασθενέστερες κοινωνικές ομάδες, τα οποία η Πολιτεία οφείλει να αντιμετωπίσει με αίσθημα δικαιοσύνης, επιλέγοντας αντικειμενικά κριτήρια επιστροφής φόρου προς τις ομάδες αυτές. Παρόλα αυτά, η έκταση που έχουν λάβει τα παραβατικά φαινόμενα όπως η λαθρεμπορία, στην αγορά καυσίμων, απαιτούν τη λήψη πολλών μέτρων και δεν επιλύονται με ενέργειες σε μια μόνο κατεύθυνση.

Α.Τ.Ε.: Πιστεύετε πως ο υπάρχον αριθμός πρατηρίων υγρών καυσίμων, τόσο του δικού σας δικτύου όσο και συνολικά, επαρκεί για την κάλυψη των απαιτήσεων της εγχώριας αγοράς. Θα λέγατε πως λείπουν ή «περισσεύουν» πρατήρια;
Γ.Α.: Σε μια ελεύθερη αγορά ο αριθμός των πρατηρίων αυτορυθμίζεται και διαμορφώνεται από τους κανόνες προσφοράς και ζήτησης. Αυτό όμως μόνο αν και εφόσον η αγορά λειτουργεί σε ένα πλαίσιο νομιμότητας και υγιούς ανταγωνισμού. Δυστυχώς η ελληνική αγορά καυσίμων χαρακτηρίζεται από στρεβλώσεις και χρόνια προβλήματα, συνεπώς, δεν μπορείς να κάνεις εκτιμήσεις αν έχει επάρκεια πρατηρίων ή αν περισσεύουν. Είναι πάντως γεγονός ότι σε άλλες χώρες πχ της Βαλκανικής, οι μέσες καταναλώσεις ανά πρατήριο είναι πολύ υψηλότερες σε σχέση με αυτές των πρατηρίων στην Ελλάδα.

Α.Τ.Ε.: Η απελευθέρωση της πετρελαιοκίνησης ήταν τελικά μια θετική εξέλιξη;
Γ.Α.: Η απελευθέρωση της πετρελαιοκίνησης είναι μια θετική εξέλιξη καθώς θα δώσει στους καταναλωτές, καινούριες επιλογές και θα αναζωογονήσει τον κλάδο του αυτοκινήτου που πλήττεται από την οικονομική κρίση. Όμως, η απελευθέρωση θα οδηγήσει σταδιακά σε αύξηση της ζήτησης του Ντίζελ κίνησης, γεγονός που για τα κυκλώματα λαθρεμπορίου, θα αποτελέσει «ευκαιρία» για ακόμη μεγαλύτερη λαθραία διάθεση πετρελαίου θέρμανσης ή ναυτιλιακού, ως πετρελαίου κίνησης. Αυτό σημαίνει ότι η απελευθέρωση, αν δεν συνοδευτεί από μέτρα, να οδηγήσει σε μείωση των κρατικών εσόδων από φόρους, ενώ θα πρέπει να λάβουμε υπόψη και την περιβαλλοντική διάσταση που δημιουργείται από τη παράνομη χρήση πετρελαίου θέρμανσης ή ναυτιλιακού, τα οποία έχουν υψηλή περιεκτικότητα σε θειάφι, αλλά και τα προβλήματα που θα προκληθούν σε οχήματα λόγω της παράνομης χρήσης των καυσίμων αυτών. Συνεπώς, η απελευθέρωση της πετρελαιοκίνησης καθιστά ακόμα πιο επείγουσα την ανάγκη για λήψη μέτρων πάταξης του λαθρεμπορίου και ελέγχου της ποιότητας των καυσίμων που διακινείται στην αγορά.